Miras Artık Dijital Hafızaya Emanet: KAPGEM’den Yeni Adım
Kültürel değerlerin kaybolup gitmesi herkesi endişelendiriyor. Karabük Üniversitesi bünyesindeki KAPGEM ekibi bu duruma dur demek için kolları sıvadı. Maddi kültür varlıkları (elle tutulur tarihi eserler) için ulusal bir dijital envanter (döküm listesi) modeli önerdiler. Belki de geç kalmış bir adımdı bu.
Hemen her köşede bir tarih yatıyor ama kayıtlar yetersiz. Merkezin hazırladığı bu yeni sistem, taşınmaz varlıkların tek tek dijital ortama aktarılmasını hedefliyor. Aslında bakarsanız, bu sadece bir liste değil. Gelecek nesillere bırakılacak bir tür tapu kaydı.
Neden Ulusal Bir Model Şart?
Eski yapılar, çeşmeler veya konaklar zamanla yıpranıyor. Verilere göre eserlerin %88’i risk altında ama dijitalleşme oranı %12 civarında kalmış. Bir karmaşa hakim sahada. Her kurum farklı yöntem kullanınca veriler birbirini tutmuyor haliyle. Galiba en büyük sorun bu kopukluktu.
Gelişmeleri karabuksonhaber.com’u takip ve sosyal medya hesaplarını takip ederek güncel bilgilere ulaşabilirsiniz. Uzmanlar 12 Mayıs tarihinde yaptıkları sunumda, ortak bir dil oluşturmanın şart olduğunu vurguladılar. Tek bir merkezden yönetilen sistem, hata payını azaltacaktır. Proje kapsamında 95 farklı veri giriş modeli test edildi.
Sahadan Gelen Sesler ve Umut
Araştırmacılar Bahar döneminde yaptıkları saha çalışmalarında zor anlar yaşadılar. Mevcut sistemlerin hantallığı işleri yavaşlatıyor. Yine de umut var. Yeni model sayesinde veri girişi hızlanacak. Koruma bilinci toplumda artıyor. Önemli bu.
Herkesin ulaşabileceği bir veri tabanı oluşturuluyor. Arşivleme süreci artık daha şeffaf olacak. Sürdürülebirlik (devam ettirilebilirlik) ilkesi merkeze alınmış durumda. Çalışmaların meyvelerini önümüzdeki aylarda göreceğiz gibi duruyor.
Dijital Kayıt Altına Alınacak
Karabük Üniversitesi bünyesinde faaliyet gösteren merkez, ulusal çapta uygulanabilecek bir döküm sistemi geliştirdi. Hazırlanan rapor ilgili makamlara sunuldu. Sistem, tarihi yapıların mimari detaylarını ve hasar durumlarını anlık güncellemeyi mümkün kılıyor.
KAPGEM yetkilileri, yerel yönetimlerin sisteme dahil olmasının kritik olduğunu belirtti. Pilot bölgelerde başarılı sonuçlar alındı. Dijitalleşme süreciyle birlikte kültürel mirasın korunmasında yeni bir döneme girilmesi bekleniyor.
Maddi Kültür Varlığı: Tarihsel süreçte insanlar tarafından üretilen bina, anıt, eşya gibi fiziksel nesneler. Dijital Envanter: Varlıkların bilgisayar ortamında detaylı özellikleriyle kaydedildiği veri tabanı.
Sizce bu dijitalleşme adımı tarihi yapıları definecilerden korumaya yeter mi, yoksa fiziksel güvenlik hala bir numara mı kalmalı?
